• Istorija

    Đorđe Stratimirović Kulpinac, crtice iz života

    Srpska plemićka porodica Stratimirović iz Kulpina dala je dve znamenite ličnosti 18. i 19. veka. Prvi od njih, Stefan Stratimirović (Kulpin, 27. decembar 1757 — Sremski Karlovci, 23. septembar 1836), bio je mitropolit karlovački od 1790. do 1836. godine. Među nama, ljubiteljima starih knjiga, najpoznatiji je kao izdavač prve srpske kompletne štampane Biblije. Biblija u pet tomova štampana je u Budimu 1804. godine, i izdata pod pokroviteljstvom mitropolita Stefana, a prema moskovskom izdanju iz 1778. godine. Petotomna Biblija ili Slavjanskaja Biblija čiji je izdavač mitropolit Stefan Stratimirović, izašla je iste godine kada je u Srbiji pod Karađorđem podignut Prvi srpski ustanak. Iste te 1804. u Engleskoj se osniva Britansko i…

  • Istorija,  Preporučeno

    Episkop Nikolaj Velimirović i Krvava litija

    Prezentovaću vam određene dokumente koji najverovatnije do sada nisu nikada objavljeni. Ako grešim, možete me ispraviti putem komentara na dnu stranice. Radi se o prepisci u koju su uključena sledeća lica: episkop žički Nikolaj Velimirović, mitropilit zagrebački Dositej, Milan Stojadinović predsednik vlade, Anton Korošec ministar unutrašnjih dela, Niko Subotić ministar pravde, Stošović ministar prosvete, đeneral Marić ministar vojni. Mesto dešavanja: Kraljevina Jugoslavija, meseca jula, godine 1937. Uvod Konkordat sa Vatikanom Kraljevina Jugoslavija potpisala je u Rimu 1935. godine. Preostalo je još da ga glasanjem potvrdi i Skupština Kraljevine Jugoslavije. Tokom konkordatske krize 1937. godine kada je Skupština Kraljevine Jugoslavije trebala da ratifikuje sporazum sa Vatikanom, Srpska pravoslavna crkva povela je…

  • Istorija,  Preporučeno

    Rudolf Mihl i dnevnik konjičkog potpukovnika Velimira S. Vemića

    Godine 1998. moj tadašnji drugar Zoran Vemić Kiza saznao je da postoje memoari brata njegovog dede, srpskog oficira Velimira S. Vemića, Crnorukaša, člana vrhovne uprave organizacije “Ujedinjenje ili smrt” i učesnika u Majskom prevratu 1903. godine. Zoranova potraga za pomenutim memoarima trajala je više od godinu dana i završila se neuspešno. Ja sam u tom periodu bio član Srpske književne zadruge, pa sam povremeno svoje slobodno vreme provodio u njihovoj nekadašnjoj antikvarnici, koja se nalazila odmah preko puta Beograđanke. Tamo se u to vreme često pričalo o starim knjigama, prvim izdanjima, istoriji, politici. Jedne večeri sam, danas pokojnom kolekcionaru Slobi Boriću, prepričavao Zoranovu porodičnu priču i detalje njegove bezuspešne potrage…

  • Istorija

    Taksi prevoznici u Beogradu između dva svetska rata

    Taksista, fijakerista ili uopšteno prevoznik u starom Beogradu nije mogao biti svako. Da je to bilo lako, taksista bi bio svako. Šalu na stranu, pravila taksi i fijakerskog javnog prevoza u Beogradu između dva svetska rata deluju dosta uređenije nego što se u praksi može videti danas, 90 godina kasnije. Treba napomenuti da je u Beogradu još od 1922. godine postojalo Udruženje profesionalnih šofera. Kako je bio uređen zakon o “vozilima za opštu upotrebu” i vozačima istih, uverite se sami čitajući redove koji slede. Sva taksi vozila moraju dva puta godišnje na tehnički pregled. Taksista je dužan da preuzme vožnju za koje se prijavio. Ukoliko taksista nije u mogućnosti da…

  • Istorija

    Dobanovci u godini 1914.

    Sigurno vam se već dogodilo da čitate prvi tom nekog dela i da nemate nastavak. Danas sam pročitao prvi deo memoara prote Save Petkovića, oduševljeno završavao poslednju stranicu i nakon par minuta shvatio da nastavak nikada nije štampan, još gore, izgleda da nije ni napisan. O manjim mestima, selima i njihovom stanovništvu ima vrlo malo sačuvanih istorijskih podataka, iz razloga što je sva pažnja uvek bila usmerena na velike gradove, velike ratove i velike pobednike. Sećanja prote Petkovića donose korisne informacije o ovom sremskom selu, danas skoro pa predgrađu Beograda. Ko je prota Sava Petković? Njegovo ime sam prvi put pročitao na koricama knjige “Rečnik crkvenoslovenskoga jezika” (Sr. Karlovci 1935.),…